ABS nie powstał w motoryzacji. Najpierw chronił koła pociągów i opony samolotów, potem trafił do Jensen FF i w 1978 r. do Mercedesa.
System ABS (Antilock Braking System), zapobiegający blokowaniu kół podczas hamowania, nie powstał w motoryzacji – jego korzenie sięgają lotnictwa i kolejnictwa z początku XX wieku.
Głównym motorem napędowym było lądowanie ciężkich samolotów na mokrych lub oblodzonych pasach startowych, gdzie zablokowanie kół prowadziło do natychmiastowego rozerwania opon i utraty sterowności.
1. Geneza: Kolej i wczesne lotnictwo (lata 1900–1930)
1908 r. (Kolej): Brytyjski inżynier J.E. Francis opracował pierwszy mechaniczny system przeciwdziałający poślizgowi kół pociągów na szynach (slip controller).
1920 r. (Lotnictwo): Francuski pionier lotnictwa i motoryzacji Gabriel Voisin skonstruował pierwszy w pełni funkcjonalny układ przeciwblokujący dla samolotów. Voisin zauważył, że pilot lądujący samolotem nie jest w stanie wyczuć momentu utraty przyczepności.
Zasada działania systemu Voisina: Był to układ czysto mechaniczno-bezwładnościowy. Wykorzystywał koło zamachowe napędzane przez obracające się koło samolotu. Gdy koło gwałtownie zwalniało (początek blokowania), bezwładność koła zamachowego powodowała przesunięcie zaworu hydraulicznego, który na ułamek sekundy upuszczał ciśnienie płynu w hamulcu. Kiedy koło odzyskiwało prędkość, ciśnienie wracało.
2. Standard w lotnictwie: Maxaret firmy Dunlop (lata 50.)
W 1952 roku brytyjska firma Dunlop zaprezentowała system Maxaret. Był to dopracowany, miniaturowy układ mechaniczno-hydrauliczny montowany bezpośrednio w piastach kół samolotów.
Stał się standardem w lotnictwie wojskowym i cywilnym (stosowano go m.in. w odrzutowcach Avro Vulcan czy pasażerskich Hawker Siddeley Trident).
Skracał drogę hamowania na mokrym pasie nawet o 30% i niemal całkowicie wyeliminował problem wystrzałów opon przy lądowaniu.
3. Pierwsze próby w motoryzacji (lata 60.)
Sukces w lotnictwie skłonił inżynierów do przeniesienia mechanizmu do samochodów
Jensen FF (1966 r.): Pierwszy seryjny samochód osobowy wyposażony w mechaniczny system przeciwblokujący (zaadaptowany bezpośrednio z lotniczego Dunlopa Maxaret) oraz stały napęd na cztery koła. Choć rozwiązanie działało, system był drogi, skomplikowany, ciężki i reagował zbyt wolno na nierównościach nawierzchni drogowej.
Ford i GM (lata 1969–1971): W USA wprowadzono systemy działające wyłącznie na tylną oś (np. Sure-Track w Lincoln Continental Mark III z 1969 r. czy Rear Wheel Anti-Lock w autach General Motors). Układy te miały zapobiegać zarzucaniu tyłu auta, ale wciąż opierały się na prymitywnej elektronice analogowej.
4. Rewolucja cyfrowa: Bosch i Mercedes-Benz (1978 r.)
System ABS w nowoczesnej, w pełni elektronicznej formie narodził się dzięki partnerstwu firm Bosch oraz Daimler-Benz (prace trwały od lat 60., a Bosch zarejestrował kluczowe patenty już w 1936 r. pod nazwą Vorrichtung zur Verhütung des Festbremsens der Räder eines Kraftfahrzeuges).
Przełom technologiczny: Mechaniczne układy z kołem zamachowym były zbyt wolne. Dopiero miniaturyzacja układów scalonych i wprowadzenie cyfrowych mikroprocesorów pozwoliły na analizę prędkości obrotowej kół w czasie rzeczywistym.
Premiera rynkowa (1978 r.): W sierpniu 1978 roku na torze w Untertürkheim zaprezentowano Bosch ABS 2 w Mercedesie Klasy S (W116), a kilka miesięcy później jako opcję w BMW serii 7 (E23).
Układ potrafił modulować ciśnienie w układzie hamulcowym kilkanaście razy na sekundę, zachowując pełną sterowność auta przy wciśniętym do dechy pedale hamulca na lodzie i śniegu.
5. Masowa popularyzacja
1985 r.: Ford Scorpio stał się pierwszym masowo produkowanym samochodem, w którym elektroniczny ABS montowano w standardzie we wszystkich wersjach wyposażenia.
2004 r.: Unia Europejska wprowadziła bezwzględny obowiązek wyposażania każdego nowego samochodu osobowego sprzedawanego na rynku unijnym w system ABS.